టమాటా, బంగాళదుంపలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు: లక్షణాలు, నివారణ

పైన ఉన్న ఫోటో: పండిన టమాటాలపై ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు: తొడిమ దగ్గర వలయాలతో ముదురు, గుంటలు పడిన మచ్చలు, ఫోటో: Michal Maňas, CC BY 4.0

త్వరిత సమాధానం

టమాటాలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు Alternaria solani అనే శిలీంధ్రం (ఫంగస్) వల్ల వస్తుంది. ఇది బంగాళదుంపకు కూడా సోకుతుంది. ముందుగా బాగా ముదిరిన కింది ఆకులపై గురి (టార్గెట్) లాంటి వలయాలతో గోధుమ రంగు మచ్చలు వస్తాయి. ఆకులు పసుపు రంగుకు మారి రాలిపోతాయి. కాయలపై తొడిమ దగ్గర ముదురు రంగులో, లోపలికి గుంటలు పడిన మచ్చలు వస్తాయి. మంచి విత్తనం, పంట మార్పిడి, మచ్చలున్న ఆకులను తీసివేయడం, తొలి దశలోనే లేబుల్ ఆమోదం ఉన్న శిలీంధ్రనాశిని పిచికారీ చేయడంతో దీన్ని అదుపు చేయండి.

టమాటా, బంగాళదుంపలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులును ఎలా గుర్తించాలి

మొక్క అడుగున ఉన్న, బాగా ముదిరిన ఆకులతో మొదలుపెట్టి చూడండి. ఈ తెగులు దాదాపు ఎప్పుడూ ముందు అక్కడే కనిపించి, తర్వాత మొక్క పైకి ఎక్కుతుంది. హిందీలో ఈ తెగులును తరచుగా agheti jhulsa (అగేతి ఝుల్సా) అంటారు.

టమాటాలో

• ఆకు మచ్చలు: చిన్న ముదురు గోధుమ రంగు మచ్చలు వచ్చి సుమారు 1 cm వరకు పెరుగుతాయి. ప్రతి మచ్చ లోపల ఒకదానిలో ఒకటి వలయాలు ఉంటాయి, గురి (టార్గెట్) లాగా లేదా ఎద్దు కన్ను లాగా. మచ్చ చుట్టూ పసుపు రంగు అంచు ఉంటుందని తమిళనాడు వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం (TNAU) చెబుతోంది.
• ఆకులు రాలడం: మచ్చల చుట్టూ ఉన్న ఆకు భాగం పసుపు రంగుకు మారి, ఎండిపోయి రాలిపోతుంది. తెగులు ఎక్కువగా ఉంటే మొక్క కింది సగం భాగంలో ఆకులన్నీ రాలిపోతాయి, కాయలకు ఎండ దెబ్బ తగులుతుంది.
• కాండం: వలయాలతో ముదురు, గుంటలు పడిన మచ్చలు. లేత నారు మొక్కలలో కాండం అడుగున ముదురు మచ్చ వస్తే మొక్క చనిపోవచ్చు (కాండం మొదలు కుళ్ళు, collar rot).
• కాయ: కాయకు పచ్చని తొడిమ టోపీ (calyx) ద్వారా లేదా తొడిమ దగ్గర నుండి, పచ్చి లేదా పండిన దశలో తెగులు సోకుతుందని TNAU చెబుతోంది. మచ్చ ముదురుగా, గుంటగా, తోలు లాగా గట్టిగా, వలయాలతో ఉంటుంది. దానిపై బీజాల (స్పోర్ల) నల్లని, వెల్వెట్ లాంటి పొర ఏర్పడవచ్చు. తెగులు సోకిన కాయలు తరచుగా రాలిపోతాయి.

బంగాళదుంపలో

• ఆకులు: ముదిరిన ఆకులపై ముదురు గోధుమ రంగు మచ్చలు. ఆకు ఈనెలు మచ్చలను వ్యాపించనివ్వవు కాబట్టి అవి తరచుగా కోణాలుగా ఉంటాయి. దగ్గరగా చూస్తే లోపల అవే వలయాలు కనిపిస్తాయి.
• దుంపలు: కొన్నిసార్లు తొక్కపై ముదురు, కొద్దిగా గుంటలు పడిన మచ్చలు, వాటి కింద ఎండిన గోధుమ రంగు కణజాలం ఉంటుంది.

టమాటాలో ముందస్తు, ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు: తేడా ఏమిటి

రైతులు తరచుగా ఈ రెండు తెగుళ్ళను ఒకటే అనుకుంటారు, కానీ వీటికి వేర్వేరు జాగ్రత్తలు కావాలి. రెండో తెగులు పూర్తి వివరాల కోసం బంగాళదుంప, టమాటాలో ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు గైడ్ చదవండి.

లక్షణం	ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు	ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు
కారణం	ఒక శిలీంధ్రం, Alternaria solani	ఒక నీటి బూజు (water mould), Phytophthora infestans
ఎక్కడ మొదలవుతుంది	బాగా ముదిరిన, కింది ఆకులు	ఏ ఆకులైనా, తరచుగా లేత ఆకులు, కాండాలు
మచ్చ	చిన్నది, ఎండినది, గోధుమ రంగు, గురి లాంటి వలయాలతో	పెద్దది, జిడ్డుగా, నీటిలో నానినట్లు, వలయాలు ఉండవు, అడుగున తెల్లని బూజు
వాతావరణం	వెచ్చగా, తేమగా, మంచు లేదా వర్షంతో	చల్లగా, తడిగా
వేగం	నెమ్మదిగా, వారాల్లో మొక్క పైకి ఎక్కుతుంది	చాలా వేగంగా, కొన్ని రోజుల్లోనే పొలమంతా వ్యాపించవచ్చు

ఇలాగే కనిపించే ఇతర సమస్యలు, వాటిని ఎలా వేరు చేయాలి

• సెప్టోరియా ఆకు మచ్చ (Septoria leaf spot, టమాటా): బూడిద-తెలుపు మధ్యభాగం, ముదురు అంచులు, మధ్యలో చిన్న నల్ల చుక్కలతో చాలా చిన్న గుండ్రని మచ్చలు. వలయాలు ఉండవు.
• బ్యాక్టీరియా మచ్చ (Bacterial spot): చాలా చిన్న, ముదురు, జిడ్డుగా కనిపించే మచ్చలు, వలయాలు లేకుండా.
• కాయ అడుగు కుళ్ళు (Blossom end rot, టమాటా కాయ): కాయ అడుగున (పువ్వు ఉండే వైపు) ముదురు, తోలు లాంటి మచ్చ, తొడిమ దగ్గర కాదు. ఇది కాల్షియం, నీటి తడుల సమస్య వల్ల వస్తుంది, శిలీంధ్రం వల్ల కాదు. శిలీంధ్రనాశినులు దీనికి పనిచేయవు.

జీవిత చక్రం: ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు ఎలా వ్యాపిస్తుంది, ఎప్పుడు వస్తుంది

శిలీంధ్రం మట్టిలో ఉన్న తెగులు సోకిన మొక్కల వ్యర్థాలలో బతికి ఉంటుంది, తెగులు సోకిన విత్తనంతో కూడా రావచ్చని TNAU చెబుతోంది. గాలి, వర్షపు చినుకుల తుంపర ద్వారా బీజాలు ఆకులపైకి చేరతాయి. తెగులు మొదలు కావడానికి ఆకు తడిగా ఉండాలి, అందుకే మంచు, వర్షం, తడి వాతావరణం దీనికి బాగా సహాయపడతాయి. తర్వాత ప్రతి మచ్చ ఇంకా బీజాలను తయారుచేస్తుంది, తెగులు మొక్క పైకి ఎక్కుతుంది.

వర్షం, తడి పరిస్థితులతో కూడిన వెచ్చని, తేమ వాతావరణం (24–29 °C) ఈ తెగులుకు అనుకూలమని TNAU చెబుతోంది. ఒత్తిడిలో ఉన్న మొక్కలకు ఇది ఎక్కువగా వస్తుంది: నీరు తక్కువైన, పోషకాలు తక్కువైన, లేదా ఎక్కువ కాయల భారం ఉన్న మొక్కలు. అందుకే పంట ముదిరే కొద్దీ తెగులు తరచుగా ఎక్కువ అవుతుంది.

తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో టమాటాను దాదాపు అన్ని కాలాల్లో పండిస్తారు. వెచ్చని రోజులతో పాటు మంచు, వర్షం లేదా ఎక్కువ తేమ ఉన్నప్పుడల్లా, వర్షాకాలంలో, ఆ తర్వాత ఈ తెగులు కనిపిస్తుంది. భారతదేశం అంతటా టమాటా, బంగాళదుంపలో ఎక్కువగా వచ్చే ఆకు తెగుళ్ళలో ఇది ఒకటి.

ఇది సోకే పంటలు

టమాటా: నారుమడి నుండి చివరి కోత వరకు. నారు మొక్కలకు కాండం మొదలు కుళ్ళు (collar rot) రావచ్చు. పొలంలో కింది ఆకుల నుండి పైకి ఆకులు రాలడం వల్ల మొక్క బలహీనపడుతుంది, కాయ సైజు తగ్గుతుంది, కాయలకు ఎండ దెబ్బ తగులుతుంది. కాయ మచ్చల వల్ల పంట అమ్మకానికి పనికిరాదు.

బంగాళదుంప: ఎక్కువగా పంట మధ్య దశ నుండి ముదిరిన ఆకులపై వస్తుంది. ఆకులు రాలడం వల్ల దుంపల పెరుగుదల తగ్గుతుంది.

మిరప, ఇతర పంటలు: ఇలాంటి Alternaria శిలీంధ్రాలు మిరప, వంకాయపై ఆకు మచ్చలు చేస్తాయి. మా స్టోర్‌లోని ఏ ఉత్పత్తి లేబుల్‌లోనూ మిరపలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు లేదు, అందుకే ఇక్కడ మిరపకు మేము ఏ మందునూ సూచించడం లేదు.

ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులుకు ఎప్పుడు పిచికారీ చేయాలి

ఈ తెగులుకు ఆర్థిక నష్ట పరిమితి (పిచికారీ చేస్తే లాభం వచ్చే తెగులు స్థాయి) ను గుర్తింపు పొందిన, అందరికీ అందుబాటులో ఉన్న మూలం నుండి మేము నిర్ధారించలేకపోయాం, అందుకే ఇక్కడ ఇవ్వడం లేదు. ముందు జాగ్రత్తగా లేదా తెగులు మొదట కనిపించినప్పుడు పిచికారీ చేయమని ఉత్పత్తి లేబుళ్ళు చెబుతున్నాయి. మొదటి కాయలు కట్టినప్పటి నుండి వారానికి రెండుసార్లు కింది ఆకులను చూడండి. కొన్ని మొక్కలపై కొత్త వలయాల మచ్చలు కనిపిస్తే, పిచికారీ మొదలుపెట్టండి.

రసాయనాలు లేకుండా ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులును ఎలా నివారించాలి

• తెగులును తట్టుకునే హైబ్రిడ్: ICAR (భారత వ్యవసాయ పరిశోధన మండలి) కి చెందిన భారతీయ ఉద్యాన పరిశోధన సంస్థ (IIHR), బెంగళూరు, తన టమాటా హైబ్రిడ్ Arka Rakshak ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు, ఆకుముడత వైరస్ (leaf curl virus), బ్యాక్టీరియా ఎండు తెగులు (bacterial wilt) ను తట్టుకుంటుందని చెబుతోంది. దీని గురించి మీ విత్తన డీలర్‌ను అడగండి.
• మంచి విత్తనం, నారు: ఆరోగ్యకరమైన విత్తనం వాడండి, తెగులు లేని నారుమడిలో నారు పెంచండి. కిలో విత్తనానికి 4 g Trichoderma asperellum తో విత్తనశుద్ధి చేయమని TNAU సూచిస్తోంది. నమోదు అయిన ఉత్పత్తిని వాడండి, దాని లేబుల్ పాటించండి.
• పంట మార్పిడి: ఒకే భూమిలో సీజన్ తర్వాత సీజన్ టమాటా, బంగాళదుంప, వంకాయ లేదా మిరప వేయకండి. వేరే కుటుంబానికి చెందిన పంటతో మార్పిడి చేయండి.
• పంట వ్యర్థాలు తీసివేయండి: కోత తర్వాత పంట వ్యర్థాలను తీసివేసి నాశనం చేయమని TNAU సూచిస్తోంది. శిలీంధ్రం వాటిలోనే బతికి ఉంటుంది.
• పంటకు సరైన పోషణ: మీ భూసార పరీక్ష ప్రకారం సమతుల్య ఎరువులు వేయండి. బలహీనమైన మొక్కలకు ఈ తెగులు ఎక్కువగా వస్తుంది.
• సమానంగా నీరు పెట్టండి: నీటి ఎద్దడి రాకుండా చూడండి. డ్రిప్ (బిందు సేద్యం) మట్టిని తేమగా, ఆకులను పొడిగా ఉంచుతుంది. సాయంత్రం వేళ ఆకులను తడపకండి.
• మట్టి తుంపర ఆపండి: మట్టిపై మల్చింగ్ (కప్పు) వేయండి, టమాటా మొక్కలకు కర్రలు కట్టండి, అప్పుడు కింది ఆకులు నేలకు తగలవు.
• మచ్చలున్న ఆకులు తీసివేయండి: తెగులు సోకిన కింది ఆకులను తొందరగా తుంచి పొలం బయటకు తీసుకెళ్ళండి.
• మొక్కల మధ్య దూరం: సిఫార్సు చేసిన దూరం పాటించండి, అప్పుడు వర్షం లేదా మంచు తర్వాత పంట త్వరగా ఆరిపోతుంది.

టమాటా, బంగాళదుంపలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులుకు శిలీంధ్రనాశినులు

కింద ఇచ్చిన ఉత్పత్తుల అధికారిక లేబుల్‌పై మాత్రమే ఆ పంట, ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు ఉన్నాయి. మోతాదులు ఎకరానికి ఇచ్చాం, లేబుల్‌పై ముద్రించినట్లు లేదా లేబుల్‌లోని హెక్టారు మోతాదు నుండి మార్చి. లేబుల్ లీటరుకు గాఢత మాత్రమే ఇస్తే, మేము "లేబుల్ ప్రకారం మోతాదు" అని రాసి ఆ గాఢతను ఇచ్చాం. ఒకసారి ఒక ఉత్పత్తి మాత్రమే వాడండి. ఒకే ట్యాంకులో ఉత్పత్తులను కలపకండి.

టమాటా

ఉత్పత్తి	ఇందులో ఉన్నది	ఎకరానికి లేబుల్ మోతాదు	ఎకరానికి నీరు	కోతకు ముందు ఆగాల్సిన రోజులు
Kavach Flo Fungicide	Chlorothalonil 40% + Difenoconazole 4% SC	405 ml	200 L	7 రోజులు
Amistar Top Fungicide	Azoxystrobin 18.2% + Difenoconazole 11.4% SC	లేబుల్ ప్రకారం మోతాదు: 0.1%, లేదా లీటరు నీటికి 1 ml	200 L	5 రోజులు
Polyram Fungicide	Metiram 70% WG	1012 g	200–300 L	6 రోజులు

లేబుళ్ళ నుండి గమనికలు:

• Kavach Flo: మొదటి పిచికారీ ముందు జాగ్రత్తగా లేదా తెగులు మొదటి లక్షణం కనిపించినప్పుడు చేయండి, 10–15 రోజుల తర్వాత ఇంకొకటి. ఒక సీజన్‌లో రెండు పిచికారీలకు మించకూడదు.
• Amistar Top: తెగులు కనిపించినప్పుడు ఒకటి లేదా రెండు పిచికారీలు.
• Polyram: దీని లేబుల్‌లో ఈ వాడకాన్ని "Alternaria blight" అని రాశారు, అదే ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు.
• Kavach Flo, Amistar Top ఒక్కో ప్యాక్‌లో రెండు క్రియాశీల పదార్థాలు ఉంటాయి. ఇవి లేబుల్ ఆమోదం ఉన్న, ముందే కలిపిన ఉత్పత్తులు, ట్యాంకులో కలిపేవి కావు.
• టమాటా కాయలను తరచుగా కోస్తారు. ప్రతి కోతకు ముందు ఆగాల్సిన రోజులను చూసుకోండి.

బంగాళదుంప

ఉత్పత్తి	ఇందులో ఉన్నది	ఎకరానికి లేబుల్ మోతాదు	ఎకరానికి నీరు	కోతకు ముందు ఆగాల్సిన రోజులు
Indofil M45 Fungicide	Mancozeb 75% WP	0.6–0.8 kg	300 L	20 రోజులు
Polyram Fungicide	Metiram 70% WG	809 g	200–300 L	21 రోజులు
Companion Fungicide	Carbendazim 12% + Mancozeb 63% WP	708 g	200 L	47 రోజులు
Saaf Fungicide	Carbendazim 12% + Mancozeb 63% WP	708 g	200 L	47 రోజులు
Saafilizer Systemic and Contact Fungicide	Carbendazim 12% + Mancozeb 63% WP	708 g	200 L	47 రోజులు

లేబుళ్ళ నుండి గమనికలు:

• Indofil M45: ఆకులపై పిచికారీ.
• Saaf: తెగులు లక్షణాలు కనిపించిన వెంటనే పిచికారీ చేయండి.
• Companion, Saaf, Saafilizer ఒక్కో ప్యాక్‌లో అవే రెండు క్రియాశీల పదార్థాలు ఉంటాయి. ఇవి లేబుల్ ఆమోదం ఉన్న, ముందే కలిపిన ఉత్పత్తులు, ట్యాంకులో కలిపేవి కావు. వీటిని మూడు వేర్వేరు మందులుగా కాకుండా ఒకే ఎంపికగా చూడండి. వీటికి కోతకు ముందు 47 రోజులు ఆగాలి.

నిరోధకత రాకుండా మందులను మార్చి వాడండి

ఒకే రకం శిలీంధ్రనాశినిని మళ్ళీ మళ్ళీ పిచికారీ చేస్తే, శిలీంధ్రం దానికి లొంగకుండా పోవచ్చు. శిలీంధ్రనాశినులు ఎలా పనిచేస్తాయో దాని ఆధారంగా వాటిని FRAC కోడ్‌తో గ్రూపులుగా విభజించారు (FRAC అంటే అంతర్జాతీయ శిలీంధ్రనాశిని నిరోధకత కార్యాచరణ కమిటీ, Fungicide Resistance Action Committee). ఒక పిచికారీ నుండి తర్వాతి పిచికారీకి గ్రూపును మార్చండి.

FRAC గ్రూపు	క్రియాశీల పదార్థం	ఈ వ్యాసంలోని ఉత్పత్తులు
M03 (బహుళ స్థానాలపై పనిచేసే స్పర్శ మందు)	Mancozeb, metiram	Indofil M45; Polyram; Companion, Saaf, Saafilizer లో ఒక భాగం
M05 (బహుళ స్థానాలపై పనిచేసే స్పర్శ మందు)	Chlorothalonil	Kavach Flo లో ఒక భాగం
3 (ట్రయజోల్స్)	Difenoconazole	Kavach Flo, Amistar Top లో ఒక భాగం
11 (స్ట్రోబిలురిన్స్)	Azoxystrobin	Amistar Top లో ఒక భాగం
1	Carbendazim	Companion, Saaf, Saafilizer లో ఒక భాగం

Kavach Flo, Amistar Top రెండూ గ్రూపు 3 (difenoconazole) కు చెందినవి. అందుకే టమాటాలో వాటి మధ్యలో Polyram (గ్రూపు M03 మాత్రమే) వాడటం మంచి వరుస, ఉదాహరణకు Kavach Flo, తర్వాత Polyram, తర్వాత Amistar Top. బహుళ స్థానాలపై పనిచేసే స్పర్శ శిలీంధ్రనాశినులకు (గ్రూపులు M03, M05) నిరోధకత వచ్చే ప్రమాదం తక్కువ. గ్రూపులు 3, 11 కు ఈ ప్రమాదం ఎక్కువ, కాబట్టి వరుసగా రెండు పిచికారీలకు ఒకే దాన్ని వాడకండి. ప్రతి లేబుల్ అనుమతించిన పిచికారీల సంఖ్యను మించకండి.

భద్రత, కోతకు ముందు ఆగాల్సిన సమయం

• ప్రతి ఉత్పత్తికి, ప్రతి పంటకు కోతకు ముందు ఆగాల్సిన రోజులు (PHI, pre-harvest interval) పై పట్టికల్లో ఉన్నాయి. చివరి పిచికారీ రోజు నుండి రోజులు లెక్కించండి.
• మందు కలిపేటప్పుడు, పిచికారీ చేసేటప్పుడు చేతి తొడుగులు, మాస్క్, పూర్తి చేతుల బట్టలు, బూట్లు వేసుకోండి. పని చేస్తున్నప్పుడు తినకండి, తాగకండి, పొగ తాగకండి. పని తర్వాత బాగా కడుక్కోండి.
• గాలి లేని వాతావరణంలో ఉదయం లేదా సాయంత్రం పిచికారీ చేయండి. తెగులు కింది ఆకుల నుండి మొదలవుతుంది కాబట్టి వాటిపై మందు బాగా పడేలా చేయండి.
• మందు ద్రావణం, కడిగిన నీరు చెరువులు, కాలువలు, బావులకు దూరంగా ఉంచండి.
• వాడే ముందు లేబుల్, కరపత్రం చదవండి.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

టమాటాలో ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులుకు కారణం ఏమిటి?

Alternaria solani అనే శిలీంధ్రం. ఇది పాత పంట వ్యర్థాలలో బతికి ఉంటుంది, విత్తనంతో కూడా రావచ్చు. వర్షం లేదా మంచుతో కూడిన వెచ్చని, తేమ వాతావరణం, ఒత్తిడిలో ఉన్న మొక్కలు దీని వ్యాప్తికి సహాయపడతాయి.

టమాటాలో ముందస్తు, ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు మధ్య తేడా ఏమిటి?

ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు మచ్చలు చిన్నవిగా, గోధుమ రంగులో, లోపల గురి లాంటి వలయాలతో ఉంటాయి, బాగా ముదిరిన ఆకులపై మొదలవుతాయి. ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు వలయాలు లేని పెద్ద, జిడ్డుగా, నీటిలో నానినట్లు ఉండే మచ్చలు చేస్తుంది, వాటి అడుగున తెల్లని బూజు ఉంటుంది. ఇది చల్లని, తడి వాతావరణంలో చాలా వేగంగా వ్యాపిస్తుంది.

టమాటాలో ముందస్తు, ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు రెండింటికీ ఏ శిలీంధ్రనాశిని పనిచేస్తుంది?

మా స్టోర్‌లో Kavach Flo, Amistar Top లేబుళ్ళలో టమాటాపై ముందస్తు, ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు రెండూ ఉన్నాయి. మోతాదులు పైన ఉన్న టమాటా పట్టికలో ఉన్నాయి.

నీటి తడులు ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులుపై ప్రభావం చూపుతాయా?

అవును. నీటి ఎద్దడిలో ఉన్న మొక్కలకు ఈ తెగులు వచ్చే అవకాశం ఎక్కువని TNAU చెబుతోంది. సమానంగా నీరు పెట్టండి, వీలైనంత వరకు ఆకులను పొడిగా ఉంచండి, ఉదాహరణకు డ్రిప్ ద్వారా.

ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులును తట్టుకునే టమాటా రకం ఉందా?

ఉంది. ICAR-IIHR, బెంగళూరు, తన హైబ్రిడ్ Arka Rakshak ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు, ఆకుముడత వైరస్, బ్యాక్టీరియా ఎండు తెగులును తట్టుకుంటుందని చెబుతోంది. తట్టుకునే మొక్కలకు కూడా శుభ్రమైన పొలం, పంట మార్పిడి, తరచూ పరిశీలన అవసరం.

మచ్చలున్న ఆకులను తీసివేయాలా?

అవును. మచ్చలున్న కింది ఆకులను తొందరగా తుంచి పొలం బయటకు తీసుకెళ్ళండి. దీనివల్ల బీజాల మూలం ఒకటి పోతుంది. పొడి రోజున ఈ పని చేయండి, ఆరోగ్యంగా ఉన్న మొక్కలను తాకే ముందు చేతులు కడుక్కోండి.

సంబంధిత వ్యాసాలు

• బంగాళదుంప, టమాటాలో ఆలస్యపు ఆకుమాడు తెగులు: లక్షణాలు, కారణాలు, నివారణ
• టమాటాలో శనగ పచ్చ పురుగు (హెలికోవర్పా) కాయ తొలుచు పురుగు: గుర్తింపు, నివారణ
• టమాటాలో ఆకు తొలిచే పురుగు: గుర్తింపు, నివారణ
• టమాటా, మిరప, ఇతర పంటల్లో బోరాన్ లోపం
• మిరప, మామిడి, ద్రాక్షలో కాయకుళ్ళు (ఆంత్రాక్నోస్)
• టమాటా పంటకు ఉత్పత్తులు
• అన్ని శిలీంధ్రనాశినులు

ఆధారాలు

• తమిళనాడు వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం, TNAU Agritech Portal: టమాటా తెగుళ్ళు, ముందస్తు ఆకుమాడు తెగులు
• ICAR-భారతీయ ఉద్యాన పరిశోధన సంస్థ, బెంగళూరు: టమాటా Arka Rakshak
• Fungicide Resistance Action Committee: FRAC కోడ్ జాబితా
• పైన పేర్కొన్న శిలీంధ్రనాశినుల అధికారిక ఉత్పత్తి లేబుళ్ళు, కరపత్రాలు